Mađurinn: náttúruval eđa erfđafrćđitilraun?

Elsti forfađir mannsins er nú sagđur 7.2 milljónir ára. Tegundin sjálf, homo sapiens, er samkvćmt yngstu upplýsingum um 300 ţúsund ára.

Á ferđalagi forfeđranna fram til homo sapiens er kynblöndun. Haft er fyrir satt ađ neandertalsmenn og homo sapiens deili erfđavísum sem felur í sér ađ eldri útgáfur af ţessum tegundum hafi blóđblandast. Blóđblöndun enn eldri forfeđra er líkleg.

Samkvćmt náttúrvalskenningunni, ţar sem Darwin er ađalhöfundur, er líffrćđileg ţróun samspil erfđaţátta og umhverfis. Ţćr lífverur komast af og fjölga sér sem búa yfir bestu ađlögunarhćfni.

Ef einhver hlekkurinn á milli homo sapiens og elsta forföđur, ţess sem er 7.2 milljónir ára, varđ til vegna međvitađrar tilrauna einstaklinga af ólíkum tegundum ađ eignast afkvćmi litur máliđ nokkuđ öđruvísi út. Ekki vćru lengur blind náttúruöfl ađ verki heldur formannlegur ásetningur.

Lykilhugtakiđ hér er međvitund. Hvenćr drepur mađur mann og hvenćr ekki? spyr Jón Hreggviđsson í Íslandsklukkunni. Hvenćr verđur til međvitund?

 


mbl.is Steingervingar breyta sögu okkar
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Sósíalisti međ byssu

Stuđningsmađur sósíalistans Bernie Sanders tók hatursorđrćđu vinstrimanna bókstaflega. Vopnađur byssu lagđi hann hönd á plóginn viđ ađ útrýma hćgrimönnum.

En líkt og hugmyndafrćđin er ómarkviss tókst skjálfhentum sósíalistanum ekki ađ myrđa  pólitíska andstćđinga, ţótt nokkrir sćrđust.

Sósíalistar bođuđu einu sinni vopnađa byltingu. Upp á síđkastiđ eru ţeir orđnir herskárri í orđfćri en löngum áđur. Kannski ađ sá skjálfhenti sé bođberi nýrra tíma.

 

 


mbl.is „Var ađ reyna ađ drepa fólk“
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Víkingar, vopn og síđasta ferđalagiđ

Ísland var numiđ á tíma vopnaskaks víkingaaldar sem hefđ er fyrir ađ tímasetja 793 til 1066. Öld víkinganna hófst ţó fyrr, í sveitasamfélögum norrćnna manna sem lćrđu vopnaburđ til ađ verjast nágrönnum en nýttu síđar ţá kunnáttu, ásamt skipasmíđi og siglingafrćđum, til ađ leggja undir sig byggđir og óbyggđir í Evrópu og jafnvel Ameríku.

Bátskumlin í Eyjafirđi eru upphaf síđasta ferđalags víkingaaldarmanna. Báturinn flytur ţá til nýrra heimkynna og sverđiđ er til taks ef kemur til ófriđar. Hundi er lógađ til ađ húsbóndinn verđi ekki án förunautar.

Víkingar fćrđu samtíma sinn ekki í letur. Elstu ritheimildir um menningu ţeirra eru kristnar. Tilraunir seinni tíma ađ skilja samtíma víkinganna eru ţessu marki brenndar.

Viđ ţykjumst vita ađ Ísland var óbyggt, eđa ţví sem nćst, ţegar norrćnir menn tóku sér búsetu á níundu og tíundu öld. Ófriđurinn á Íslandi var ţar af leiđandi milli víkinganna sjálfra en ekki viđ sameiginlegan óvin.

Bátskumlin í Eyjafirđi geyma ekki plóg heldur sverđ. Ţađ gefur til kynna ađ fyrstu íslensku bćndurnir voru tengdari stríđsmenningu víkinga en brauđstritinu.


mbl.is „Ţetta er óvanalegt“
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Bloggfćrslur 15. júní 2017

Innskráning

Ath. Vinsamlegast kveikiđ á Javascript til ađ hefja innskráningu.

Hafđu samband