Smána yfirvaldiđ en krefjast fullrar ţjónustu

Anarkistahópur vanvirđir og smánar lögmćt yfirvöld međ táknrćnum hćtti á alţingi og viđ stjórnarráđiđ. Einn úr hópnum fer á framandi vígaslóđir og tekur upp vopn í ţjóđastríđi Kúrda og Tyrkja. Engar stađfestar fréttir eru af afdrifum unga mannsins, Hauks Hilmarssonar. 

Anarkistahópur Hauks heldur áfram ađ smána og vanvirđa yfirvöld um leiđ og hópurinn krefst fullrar ţjónustu sömu yfirvalda ađ hafa upp á Hauki og fá stađfestingu hvort hann sé lífs eđa liđinn.

Réttur Hauks, rétt eins og allra lögráđa Íslendinga, er ađ gera ţađ úr lífi sínu sem hugurinn stendur til. Á Íslandi gilda lög og reglur sem ţegnar landsins eru skyldir ađ fara eftir. Á ófriđarslóđum gilda ađrar reglur, stundum engar. Ţar eru menn mönnum úlfar, drepa og eru drepnir.

Vonandi kemur á daginn ađ Haukur sé heill á húfi. Hafi hann falliđ í stríđsátökum vćri mannúđ ađ gefa ćttingjum og ástvinum Hauks upplýsingar um hvernig dauđa hans bar ađ garđi og afhenda jarđneskar leifar hans.

Mannúđ er sjálfsögđ á Íslandi. Víđa um lönd er hún ţađ ekki. Anarkistar mćttu hafa ţađ í huga nćst ţegar ţeir efna til ađgerđa gegn táknum lýđveldisins.


mbl.is Handtekinn á ţaki Stjórnarráđsins
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Jón og hversdagsfullveldiđ

Ein 65 ár voru frá andláti Jóns Sigurđssonar (1811-1879) ţegar ákveđiđ var ađ fćđingardagur hans skyldi verđa ţjóđhátíđardagur Íslands, frá og međ lýđveldisstofnun 1944. Ástćđa vegsemdar Jóns er ađ finna í grein sem hann skrifađi nćr hundrađ árum áđur, Hugvekja til Íslendinga, og birtist í Nýjum félagsritum 1848.

Í Hugvekjunni lagđi Jón grunninn ađ fullveldisbaráttunni. Í meginatriđum voru sjónarmiđ Jóns ţríţćtt. Í fyrsta lagi ađ Íslendingar vćru sérstök ţjóđ, ađgreind međ búsetu, tungumáli og sögu frá Norđmönnum og Dönum.

Í öđru lagi ađ Íslendingar hefđu hvorki fallist á ađ Ísland yrđi hluti af ţjóđríki Noregs međ Gamla sáttmála 1262/1264 né ţjóđríki Danmerkur međ konungshyllingunni 1662. Í báđum yfirlýsingunum, sagđi Jón, var ađeins um ţađ ađ rćđa ađ Íslendingar féllust konungdóm norska konungsins og síđar ţess danska.

Ţriđja meginröksemd Jóns var ađ Íslandi yrđi aldrei stjórnađ, svo vel fćri, međ ţví ađ ćđsta yfirvaldiđ í málefnum ţjóđarinnar vćri í Kaupmannahöfn. Í Hugvekjunni tilfćrir Jón nokkur dćmi um hve ónýtt fyrirkomulagiđ er og segir síđan

ţađ mćtti vera ţegar fullsannađ, ađ ţađ er verđur ómögulegt ađ stjórna Íslandi frá Kaupmannahöfn, á sama hátt og hingađ til, nema svo sé, ađ skjóta eigi loku fyrir alla framför landsins framar enn nú er.

Jón talar hér fyrir hversdagsfullveldinu sem viđ dags daglega göngum ađ vísu; ađ ákvarđanir um íslensk málefni séu teknar á Íslandi.

Án hversdagsfullveldisins vćri ekki búandi á Íslandi. Jón og kynslóđirnar sem komu á eftir áttuđu sig á ţessum hversdagssannindum. Nema kannski fáeinir kratar.


Eiffel-turninn víggirtur gegn fjölmenningu

Eiffel-turninn í París stóđ keikur af sér tvćr heimsstyrjaldir en verđur núna víggirtur vegna ágangs hryđjuverkahópa sem skáka í skjóli fjölmenningar.

Eiffe-turninn er tákn franskrar menningar og ţess vegna skotmark.

Um 240 manns hafa falliđ í Frakklandi fyrir hryđjuverkamönnum síđustu ţrjú ár.

Hryđjuverkamennirnir voru frönskumćlandi en hötuđust viđ Frakkland og allt sem frönsk og vestrćn menning stendur fyrir. Fjölmenningin er eins og kommúnisminn; falleg orđ fela morđhneigđ.


mbl.is Víggirtur Eiffel-turn
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Samfylkingin, lýđveldiđ og hruniđ

Samfylkingin hindrađi uppgjöriđ viđ hruniđ öđrum flokkum fremur. Bankahruniđ 2008 kallađi á pólitískt uppgjör viđ efnahagsstefnu liđinna ára og sérstaklega einkavćđingu bankanna.

Samfylkingin kaus ađ gera upp viđ lýđveldiđ og hélt fram ţeirri söguskođun ađ stjórnarskráin vćri orsök hrunsins og ađ fullveldi ţjóđarinnar vćri best geymt í Brussel.

Icesave-máliđ notađi Samfylkingin til ađ hrćđa ţjóđina til fylgis viđ ESB-ađild. Herfrćđi Samfylkingar var ađ samţykkja ađ ţjóđin bćri ábyrgđ á skuldum einkabanka og knýja ţannig fram siđferđilegt gjaldţrot ofan á efnahagslegt ţrot.

En ţjóđin stóđ í ístađinu, hafnađi Icesave-lögum ríkisstjórnar Jóhönnu Sig. í tvígang. Eftir ţađ var ESB-umsóknin dauđ og uppstokkun stjórnskipunar sömuleiđis.

Ónýta Ísland var óopinbert slagorđ Samfylkingar eftir hrun. Herfrćđi Samfylkingar mistókst. Ţjóđin hafđi meiri trú á sjálfri sér en svo ađ láta pólitíska lukkuriddara segja sér fyrir verkum.


Merkel tapar Ţýskalandi

Ţýskaland var ekki tilbúiđ fyrir frjálslynda flóttamannastefnu Angelu Merkel  kanslara. Andstćđingum opingáttarstefnunnar fjölgar í takt viđ fréttir af vandrćđum sem flóttamannastraumurinn veldur ţýsku samfélagi.

Frávísun skilríkjalausra flóttamanna á landamćrunum yrđi rothögg á stefnu Merkel. 

Merkel hefur ţegar tapađ stuđningi almennings. Valiđ er Merkel stendur frammi fyrir er hvort hún fórnar ríkisstjórninni til ađ halda andlitinu eđa viđurkennir nýjan pólitískan veruleika og fellst á strangari flóttamannastefnu. 


mbl.is Deila um málefni hćlisleitenda
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Fjallkonan kynlífstákn karla

Fjallkonan var áđur ţjóđarmóđir. Forn, virđuleg og ljóđmćlt. Fjallkona ársins 2018 verđur í höfuđborginni kynlífstákn karla, dragdrottning.

Bćld kynhvöt karla ţarf á frelsun ađ halda ađ mati vinstrimeirihlutans í höfuđborginni og fćr uppreist ćru á ţjóđhátíđardaginn.

Vinstrimenn urđu eitthvađ svekktir vegna kvennaframbođs í nýliđnum borgarstjórnarkosningum. En ađ gera borgarmóđur ađ kynlífstákni er kannski óţarflega langt gengiđ í hefndarhug. 


mbl.is Dragdrottningin Gógó Starr fjallkonan í ár
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Metnađur, málefni og flokkar

Málefnalegur ágreiningur innan stjórnmálaflokka er viđurkenndur, ţađ er hluti af lýđrćđinu. Ţess vegna reynir fólk yfirleitt ađ klćđa persónulegan metnađ í málefnalegan fatnađ. Nakinn metnađur er ekkert sérstaklega geđţekkur.

Í Eyjum tókst uppreisnarliđinu í Sjálfstćđisflokknum ekkert sérstaklega vel upp ađ gera ágreining sinn málefnalegan.

Fyrir utanađkomandi sýnist nakinn metađur stjórna ferđinni. Traustur meirihluti er fallinn og fórnarlömbum fjölgar fremur en hitt.

 


mbl.is „Reynt ađ finna sök hjá öđrum“
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Bretar hafna hjálendustöđu Íslands

Ísland er hjálenda Evrópusambandsins, ásamt Noregi og Liechtenstein, í gegnum EES-samninginn. Bretar hafna ađild ađ EES eftir úrsögn úr ESB, Brexit.

Ákvörđun Breta felur í sér dauđadóm yfir EES-samningnum. Um leiđ og Bretland er komiđ međ samning viđ ESB, eđa sleppir ţví alfariđ, verđur öllum morgunljóst ađ EES er valdaframsal sem stenst enga skođun.

Í dag er EES-samningurinn í öndunarvél embćttismanna í Reykjavík og Osló. Tímabćrt er ađ pólitísk yfirvöld kippi öndunarvélinni úr sambandi. EES-samningurinn á heima á sama stađ og Gamli sáttmáli - á ruslahaugi sögunnar.


mbl.is Breskir ţingmenn hafna EES
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Spáđ verđbólgusamningum

Atvinnulífiđ gerir ráđ fyrir verđbólgusamningum nćsta vetur. Verkalýđshreyfingin er herská og krefst meiri launahćkkana en innistćđa er fyrir.

Í stađ ţess ađ gefa eftir ćttu stjórnvöld og atvinnurekendur ađ ţreyja ţorrann og góuna í verkföllum fremur en ađ skrifa upp á verđbólgu.

Allir tapa á verđbólgusamningum.


mbl.is Vćntingar ekki minni í áratug
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Evrópa, flóttamenn og nýlendustefna

Frakkar og Ítalir eru komnir í hár saman vegna flóttamanna. Austur-Evrópa neitar ađ taka viđ ţeim. Ađalhöfundur flóttamannastefnunnar, Angela Merkel kanslari Ţýskalands, er kominn í minnihluta á heimavígstöđvunum.

Kjósendur í Evrópu snúa unnvörpum bakinu viđ opingáttarstefnu gagnvart flóttamönnum frá Norđur-Afríku og miđausturlöndum. En samt halda ţeir áfram ađ koma í leit ađ betri lífskjörum.

Flóttamenn verđa ekki stöđvađir á Miđjarđarhafi, ţađ er fullreynt. Ítalir hafa reynt ađ gera samninga viđ uppreisnarhópa í Líbíu um ađ takmarka strauminn og orđiđ nokkuđ ágengt.

Fyrr heldur en seinna horfast Evrópuríki í augun viđ ţann veruleika ađ án skipulagđra inngripa í samfélög í norđurhluta Afríku og í miđausturlöndum verđur flóttamannastraumurinn ekki stöđvađur.

Innrás í anda 19. aldar nýlendustefnu, sbr. Íraks-tilraun Bandaríkjanna 2003, er útilokuđ. Reynslan sýnir ađ síđnýlendustefna leysir ekki vandann heldur eykur hann. 

Fjölhliđa samvinna á sviđi stjórnmála, öryggishagsmuna og efnahagsmála milli Evrópuríkja og nágranna ţeirra í suđri og suđaustri er eina raunhćfa lausnin.

En til ađ koma á slíkri samvinnu ţarf ađ vera vísir ađ pólitískum stöđugleika i heimalöndum flóttafólksins. Og ţar skortir nokkuđ á. Tveir kostir eru í stöđunni. Ađ Evrópuríki bíđi ţolinmóđ eftir ţví ađ Eyjólfur hressist. Ţađ gćti tekiđ áratugi. Í öđru lagi ađ taka upp hernađarsamvinnu viđ skástu ofbeldisseggina til ađ koma á friđi međ valdi.

Engin samstađa er í Evrópu um hvernig skuli taka á vandanum vegna flóttamanna. Skýrir kostir taka ekki á sig mynd fyrr en vandamáliđ verđur yfirţyrmandi. Ekki er enn komiđ ađ ţeim tímapunkti.   


mbl.is Ítölsk stjórnvöld saka Frakka um hrćsni
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Nćsta síđa »

Innskráning

Ath. Vinsamlegast kveikiđ á Javascript til ađ hefja innskráningu.

Hafđu samband